Home > Openbaar bestuur > Ministers, Directeuren-Generaal en leden van de Raad van State

In 1825 voert Koning Willem I ambtskostuums in voor zijn hoogste ambtenaren: ministers, directeuren-generaal en staatsraden.

Beschrijving ambtskostuum minister
Beschrijving ambtskostuum directeur-generaal
Beschrijving ambtskostuum Raad van State
Borduurwerk

Beschrijving van het ambtskostuum

Wij Willem, bij de gratie Gods, Koning der Nederlanden, Prins van Oranje-Nassau, Groot-Hertog van Luxemberg, enz., enz., enz.

Willende overgaan tot het vaststellen van een kostuum voor Onze Ministers, de Directeurs-Generaal en Onze Staatsraden:

Gezien de voorstellen van Onzen Minister van Binnenlandsche Zaken.

Hebben goedgevonden en verstaan dat kostuum te bepalen als volgt:

Voor de ministers, groot kostuum.

Een donker blaauw lakensche gekleede rok, met witte zijde gevoerd, en met goud geborduurd, overeenkomstig het hiernevens gevoegde model A, ter breedte van tien (10) nederlandsche duimen, op de kraag, opslagen, tasschen der zakkenpanden, rondom den rok, en tusschen de zakgaten, geborduurde knoopen; volgens het model B; vest met panden van witte zijde, met geparsemeerden grond en borduursel naar het model van den rok, doch van mindere breedte; broek van de kleur van den rok, met geborduurde kniebanden naar het zelfde model of wel van zwarte zijde naar verkiezing, witte zijden kousen, drie kantige hoed met witte pluimen en gouden lus; Oranje kokarde.

Klein Kostuum

Een donker blaauw lakensche gekleede frak, met gelijke stof gevoerd en als boven met goud geborduurd op de kraag, opslagen en tasschen der zakken; eene rei geele knoopen met eene gekroonde W en driekantige hoed; vest en broek van wit casimir met knoopen van dezelfde stof, witte zijden kousen, of wel naar verkiezing, de broek en kousen van zwarte zijde, met vrijlating om ook, bij daar toe gepaste gelegenheden, de onder kleeding te doen bestaan in een witte of blaauwe pantalon met laarsen.

Voor de directeurs generaal.

Het groot en klein kostuum gelijk aan dat der Ministers, het borduursel ter breedte van acht (8) nederlandsche duimen.

Voor de staats raden, groot kostuum.

Foto rugzijde rok groot kostuum secretaris Raad van State? Kleermaker: onbekend. Jaar: ca. 1840.

Een donker blaauw lakensche rok, met witte zijde gevoerd, en met Oranje zijde ter breedte van acht (8) Nederlandsche duimen; overeenkomstig het hiernevens gevoegd Model C, geborduurd, op den kraag, opslagen, tasschen der zakken, panden, rondom den rok en tusschen de zakgaten; geborduurde knoopen; volgens Model D; vest met panden, van witte zijde, met geparsemeerden grond en borduursel naar het model van dat van den rok, doch van mindere breedte; broek van de kleur van den rok, met geborduurde kniebanden, naar het zelfde model, of wel van zwarte zijde, naar verkiezing; witte zijde kousen, drie kantige hoed met witte liggende pluimen en gouden lus; oranje kokarde.

Klein kostuum.

Een donker blaauw lakensche gekleede-frak, met gelijke stof gevoerd, als boven met oranje zijde geborduurd, op de kraag; opslagen en tasschen der zakken; eene rei geele knoopen, met een gekroonde W, en driekantige hoed, vest en broek van wit casemir met knoopen van dezelfde stof; witte zijde kousen, of wel, naar verkiezing, de broek en kousen van zwarte zijde; met vrijlating om ook, bij daar toe gepaste gelegenheden, de onderkleeding te doen bestaan in een witte of blaauwe pantalon met laarsen.

Het kostuum, zoo groot als klein, van den Secretaris van den Raad van State zal gelijk zijn aan dat der Staatsraden, het borduursel ter breedte van zes (6) nederlandsche duimen.

En zal afschrift dezes worden gezonden aan den Raad van Ministers, en aan den Raad van State, tot informatie en narigt, als mede aan onzen Minister van Binnenlandsche Zaken, om den inhoud dezes aan ieder der daarbij belanghebbenden, met bijvoeging der noodige modellen, mede te deelen.

Brussel, den 12 mei 1825.
(Geteekend) WILLEM.

Van wege den Koning,
(Geteekend) J.G. De Mey van Streefkerk.

Accordeert met deszelfs origineel,
De Griffier ter Staats Secretarie, (Geteekend) D'Hamecourt l.g.

Voor eensluidend afschrift,
De Secretaris-Generaal bij het Ministerie van Binnenlandsche Zaken.
Brocx l.s.

Foto ambtskostuum minister. Kleermaker: Gebr's Domhoff, Den Haag. Datum: 1925
Foto rugzijde ambtskostuum minister. Kleermaker: Gebr's Domhoff, Den Haag. Datum: 1925

Vanaf het midden van de negentiende eeuw droeg een minister een ambtskostuum zoals op de foto's is afgebeeld. Dit kostuum komt in hoofdlijnen overeen met het klein kostuum M(odel)1825 en bestaat uit een donkerblauwe rok met zwarte zijde gevoerd en gesloten met een rij van negen vergulde knopen met een gekroonde W. De kraag, opslagen, zakkleppen en de rug tussen de zakkleppen zijn met goudborduursel versierd. De pantalon is wit met goudgalon op de zijnaden. De steek heeft witte veren, een gouden lis met knoop en oranje kokarde. Het montuur van de degen is verguld en de schede is wit.

Borduurwerk

De in de tekst van het KB genoemde modellen ontbreken.

Foto rok groot kostuum secretaris Raad van State? Kleermaker: onbekend. Jaar: ca. 1840.
Rok groot kostuum Secretaris van de Raad van State?

Het borduursel van gele en bruine zijde bestaat uit een motief van eikentak met eikebladeren en eikels vervlochten met een lauwertak met lauwerbladen en kelkjes. Het borduursel is afgewerkt met brede uit drie delen bestaande rand. De buitenste rand heeft de vorm van golven.

Bron

Koninklijk Besluit 12 mei 1825 no. 54.